Inloggen
We zijn binnen James vol enthousiasme aan de slag met het (door)ontwikkelen van onze vakbondseigen loopbaancheck. Deze is geïnspireerd door het kwaliteitsraamwerk voor loopbaanbegeleiding zoals dat in Noorwegen is ontwikkeld en daar inmiddels wordt gebruikt in zowel het onderwijs als op de arbeidsmarkt. Het vormt ook de basis van onze Deens-Noorse samenwerking in ons Erasmus+-project, Versterking voor loopbaanbegeleiding binnen vakbonden.
Een loopbaan als spanningsveld
Wat dit Noorse raamwerk bijzonder maakt, is dat het een loopbaan ziet als een spanningsveld van verschillende krachten en invloeden. Om dit inzichtelijk te maken, onderscheiden we vijf gebieden voor verkenning en leren, weergegeven in de vorm van vijf woordparen. Deze woordparen maken de mogelijke spanningen en dilemma’s in iemands werk en loopbaan helder en herkenbaar.
De woordparen vormen vijf loopbaancompetenties. We richten ons in de loopbaancheck op het aanleren van deze competenties, die mensen helpen hun loopbaan zelf te sturen, juist in periodes van verandering en transitie.
De vijf loopbaanknoppen
We vertellen in een reeks blogs meer over elke knop afzonderlijk. Hier alvast een eerste en korte kennismaking:
Ik & omgeving helpt te ontdekken wie iemand is, wat iemand kan en waar iemand vandaan komt – én hoe dit alles samenhangt met de wereld van werk.
Verandering & stabiliteit gaat over het omgaan met veranderingen, in iemand zelf, in het werk en in de (privé)-omgeving, terwijl tegelijkertijd wordt gezocht naar houvast en ankers.
Keuze & toeval draait om leren kiezen en omgaan met het onverwachte. Deze competentie gaat over het onderzoeken hoe keuzes tot stand komen, wat daarvoor nodig is en hoe eerdere ervaringen daarin een rol spelen.
Mogelijkheden & beperkingen gaat over het ontdekken van kansen en van factoren die beperken en ook tegenhouden. Het richt zich op wat wél kan, waar de horizon ligt en of er meer mogelijk is dan gedacht.
Aanpassing & weerstand betreft de zorgvuldige afweging tussen meebewegen met de omgeving en opkomen voor wat belangrijk wordt gevonden. Het gaat om het maken van bewuste keuzes die passend en kloppend zijn.
Wat leveren die knoppen op?
Iedereen heeft al bepaalde loopbaancompetenties in huis. Deze kunnen verder worden ontwikkeld via loopbaanleren, een doorlopend proces. Dat vindt zowel informeel en ongestructureerd plaats — simpelweg door ervaringen in werk, leren en leven — als gestructureerd, bijvoorbeeld tijdens begeleide reflecties in onderwijs, of tijdens gesprekken met een loopbaancoach.
Welke loopbaancompetenties iemand kan of wil ontwikkelen, verschilt per persoon en hangt af van wat iemand wil bereiken in werk of opleiding. Daarom bepalen de werkende en de loopbaancoach samen welke specifieke invulling de loopbaancheck krijgt.
Het gestructureerde deel van het loopbaanleren helpt mensen niet alleen iets nieuws te leren, maar ook bewust te worden van de competenties die ze al hebben en deze verder te activeren. De loopbaancheck van James en CNV ondersteunt dit loopbaanleren door middel van een reeks gestructureerde activiteiten, waaronder gesprekken en individuele reflectieopdrachten.
Knoppen die inzicht geven
Een van onze deelnemers vertelde bijvoorbeeld dat zij zich vaak overspoeld voelde door alle veranderingen op haar werk. Tijdens de loopbaancheck hielpen de knoppen haar overzicht te krijgen. Zij ontdekte dat zij vooral moest focussen op het woordpaar Mogelijkheden & Beperkingen, waardoor zij ineens zag welke stappen wél mogelijk waren. Dat gaf haar niet alleen richting, maar ook een gevoel van grip en vertrouwen in haar eigen loopbaan.
Waarom dit ons inspireert
Het werken met deze vijf loopbaanknoppen biedt onze loopbaancoaches een inspirerende combinatie van structuur en ruimte. Ze geven houvast waar nuttig en nodig, én bieden methodische vrijheid om aan te sluiten bij iemands unieke situatie. We werken ook samen met Saxion om een module ‘gespreksvoering over loopbanen’ te ontwikkelen die gebaseerd is op deze knoppen.
Komend jaar nemen we het hele James-team mee in het verder ontwikkelen, testen en verrijken van deze aanpak. Zo bouwen we gezamenlijk aan een loopbaancheck die vakbondseigen, toekomstgericht en vooral: écht van waarde is voor werkenden.
We houden je op de hoogte!
Jouke Post